Od 8 lipca 2026 roku obowiązują nowe przepisy, które dają Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) potężne narzędzia do walki z nieprawidłowym zatrudnieniem. Zmiany mają na celu likwidację zjawiska wymuszania umów cywilnoprawnych i kontraktów B2B w sytuacjach, w których zgodnie z prawem powinien zostać zawarty etat.
Reforma chroni nie tylko pracowników, ale także uczciwych przedsiębiorców przed nieuczciwą konkurencją.
Co zmienia się w praktyce?
- Koniec z wieloletnimi procesami sądowymi: Inspektor pracy może teraz samodzielnie, w drodze decyzji administracyjnej, nakazać przekształcenie umowy zlecenia, o dzieło lub kontraktu B2B w umowę o pracę. Warunkiem jest stwierdzenie, że praca jest wykonywana osobiście, w wyznaczonym czasie i miejscu oraz pod kierownictwem przełożonego.
- Drastyczny wzrost kar: Mandaty za świadome zastępowanie umów o pracę „śmieciówkami” zostały znacząco podwyższone, co ma skutecznie odstraszać od łamania przepisów.
- Kontrole celowane i automatyczne typowanie: PIP zyskała dostęp do baz danych ZUS oraz Krajowej Administracji Skarbowej (KAS). Algorytmy automatycznie wskażą do kontroli firmy, które masowo i sztucznie wypychają pracowników na samozatrudnienie. Uczciwi pracodawcy będą kontrolowani rzadziej.
- Wygodniejsze kontrole zdalne: Sprawdzanie dokumentów pracowniczych może odbywać się teraz drogą elektroniczną, co uprości i przyspieszy całe postępowanie.
- Wsparcie dla uczciwego biznesu: Pracodawcy zyskali możliwość wystąpienia do PIP z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji. Pomoże ona upewnić się, czy stosowany w firmie model zatrudnienia jest w pełni zgodny z prawem.
Reforma wzmacnia ochronę praw pracowników, a jednocześnie sprzyja uczciwej konkurencji między przedsiębiorcami, zapewniając skuteczniejsze egzekwowanie obowiązujących przepisów prawa pracy.
https://www.gov.pl/web/rodzina/reforma-panstwowej-inspekcji-pracy
